Rodzina Ulmów
Rodzina Ulmów
Pamiętamy o błogosławionej Rodzinie Ulmów
Nasza szkoła po raz kolejny włączyła się w działania upamiętniające błogosławioną Rodzinę Ulmów – Józefa i Wiktorię Ulmów oraz ich dzieci, którzy podczas okupacji niemieckiej zdecydowali się udzielić schronienia prześladowanym Żydom. W Markowej na Podkarpaciu Ulmowie ukrywali członków rodzin Goldmanów, Grünfeldów i Didnerów. 24 marca 1944 r. wszyscy zostali zamordowani przez niemieckich żandarmów. Józef i Wiktoria Ulmowie zostali pośmiertnie uhonorowani tytułem Sprawiedliwych wśród Narodów Świata, a 10 września 2023 r. cała rodzina została beatyfikowana.
Tegoroczne działania uczniów miały przede wszystkim formę plastyczną. Przygotowane przez nich plakaty przypominały historię Rodziny Ulmów, a także wyjaśniały, kim byli Sprawiedliwi wśród Narodów Świata – osoby, które w czasie Zagłady udzielały pomocy Żydom, często narażając własne życie oraz życie swoich najbliższych. Poza oprawa plastyczną zostały również przeprowadzone w klasach I – VI pogadanki oraz prezentacje multimedialne mające przybliżyć młodszym uczniom tą tematykę.
Ważną częścią projektu było przedstawienie innych polskich rodzin, które podczas okupacji niemieckiej ukrywały Żydów lub udzielały im pomocy. Uczniowie poznawali ich historie, zwracając uwagę nie tylko na sam akt pomocy, ale również na dramatyczne konsekwencje takich decyzji. Od 15 października 1941 r. Niemcy karali śmiercią Polaków udzielających pomocy Żydom, a represje obejmowały również osoby, które wiedziały o ukrywaniu Żydów i nie poinformowały o tym okupanta.
Na plakatach uczniowie przedstawili więc nie tylko kto pomagał i komu pomagał, ale także jakie zagrożenia towarzyszyły takiej pomocy. Były to między innymi aresztowanie, więzienie, tortury, deportacja do obozu koncentracyjnego, utrata majątku, a w wielu przypadkach również kara śmierci dla osób pomagających oraz ich rodzin. Tragiczny los spotkał między innymi Ulmów, a także wiele innych polskich rodzin. Według danych przywoływanych przez Instytut Pamięci Narodowej około tysiąca Polaków poniosło śmierć za pomoc Żydom.
Projekt był również okazją do pokazania, że historia pomocy Żydom nie ogranicza się do jednej rodziny. Ulmowie stali się symbolem tysięcy osób, które w czasach niemieckiej okupacji podejmowały decyzje wymagające niezwykłej odwagi. Pomoc była udzielana zarówno przez pojedyncze osoby i rodziny, jak i przez organizacje, duchownych oraz Polskie Państwo Podziemne, w ramach którego działała Rada Pomocy Żydom „Żegota”.
Przygotowane przez uczniów plakaty są więc nie tylko pracami plastycznymi. Stanowią lekcję pamięci, odpowiedzialności i człowieczeństwa. Pokazują, że w czasach terroru i prześladowań również zwykli ludzie mogli podejmować niezwykłe decyzje, a ich konsekwencje mogły oznaczać najwyższą ofiarę.
Pamiętając o Rodzinie Ulmów, pamiętamy również o wszystkich, którzy – często bezimiennie – próbowali ratować drugiego człowieka.